Jak odpowiedzieć na najważniejsze maturalne pytanie? Jest to przeciek.

PRACA I EDUKACJA

Jak odpowiedzieć na najważniejsze maturalne pytanie? Jest to przeciek.

Za chwilę maturzyści staną przed decyzją pod tytułem „Co mam dalej w życiu robić?” Będą tacy, którzy śmiało zrobią krok do przodu, ale będą też tacy, którzy uderzą głową w ścianę. Jeżeli nie jesteś maturzystą, i tak jest duża szansa, że ten tekst jest dla Ciebie.

Jeżeli jesteś w grupie maturzystów uderzających głową w mur – oprzyj się o niego i wyluzuj. Przez całe życie chodzi za nami wszystkimi jedno pytanie. Powtarza się co kilka lat, w momentach – niby – przełomowych. „Co chcesz robić w życiu?” zamiennie z „Kim chcesz zostać w przyszłości?”. Nad tymi pytaniami ciąży ogromna presja, tak jakbyśmy wszyscy od skończenia podstawówki mieli dokładnie rozpisany plan na życie.

Pozwól sobie mówić „jeszcze nie wiem”

Jeśli wiesz co chcesz dalej robić w życiu, to super. Pewnie jeszcze kilka razy zmienisz zdanie (albo świat to zrobi za Ciebie), ale na tę chwilę wiesz, w którym kierunku iść.

Jeśli nie wiesz co chcesz dalej w życiu robić, to super. Możesz jeszcze nie wiedzieć i pozwól sobie tak myśleć. Niestety szkoła z wielkim uporem wbija nam do głowy, że nie wiedzieć to rzecz straszna i kara nas za to złymi ocenami. Wybij to sobie z głowy, natychmiast…

…ale zrób dobry research.

Samo myślenie „nie wiem”, zrzuci odpowiedzialność za Twoje dalsze plany na innych. A Ty chyba nie chcesz, żeby inni decydowali za Ciebie. Co najczęściej robisz, gdy czegoś nie wiesz? Sprawdzasz, szukasz, pytasz. Tak samo jest w przypadku poszukiwania pomysłów na to, co chcesz robić w życiu. Nie traktuj tego, jak decyzji na poziomie „wziąć kajzerkę czy grahamkę?”, ale również nie traktuj tego jak decyzji, która zapadnie na kolejne 10 lat. Skup się na swoich zainteresowaniach i na tym co sprawia Ci przyjemność. Skup się na tu i teraz. Pomyśl:

  • Jakie przedmioty w szkole lubisz? Nauka czego przychodzi Ci z łatwością?
  • Robienie czego, poza szkołą, sprawia Ci przyjemność?
  • Co daje Ci satysfakcję? A co Cię przerasta?
  • Czego uczysz się szybciej niż inni?
  • Co musisz już dziś wiedzieć, aby podjąć dobrą (na tu i teraz) decyzję?

Zadawaj sobie pytania i nie próbuj wpisywać siebie w konkretny zawód. Myśl o sobie, o czynnościach, które sprawiają Ci radość, miejscach, w których czujesz się dobrze i ludziach, z którymi lubisz spędzać czas. Jeśli już naprawdę myślisz o przyszłości profesjami, nie patrz tylko na to, czy dany zawód jest opłacalny. Dziś jest, jutro nie będzie. Jeżeli chcesz iść na prawo, bo potem zarabia się duże pieniądze, pomyśl sobie, że razem z Tobą skończy te studia 400 innych osób, tylko na jednej uczelni. Trzeba naprawdę interesować się prawem żeby potem przekuć to w dobry biznes, a nie skończyć z wypaleniem zawodowym chwilę po wejściu na rynek pracy. Sprawdzasz, szukasz, pytasz. Najlepiej będzie, jak będziesz szukać w sobie, bo największą mądrością jest poznanie samego siebie.

Bo najpierw masz słuchać tylko siebie

Słuchaj swojej intuicji i tego co podpowiada Ci serce. Nie porównuj się z innymi i nie wybieraj kierunku studiów, bo Twoja koleżanka go wybrała. Nie planuj kolejnych 10 lat. Świat, w którym teraz żyjemy pędzi tak, że jest szansa, że stanowisko na jakim będziesz pracować jeszcze nie istnieje. Jeżeli już zastanawiasz się nad studiami i konkretnym kierunkiem, po prostu zdobądź jak najwięcej informacji na dany temat.

Jakiś czas temu na Twitterze zadałam pytanie: „Za chwilę matury i podejmowanie decyzji co robić dalej. Co powiedzielibyście młodszej wersji siebie – z doświadczeniem tym z tu i teraz do siebie, tej na chwilę przed maturą?”

Dostałam dużo fajnych odpowiedzi, ale najbardziej w pamięć zapadła mi odpowiedź Łukasza. To najlepsze co dziś przeczytasz. Zaraz po tym tekście 😉

Że: po kilkunastu latach nie pamiętam tematu matury; z „2” z angielskiego przejechałem pół świata; z „3” z polskiego piszę trzecią książkę; że to, co wtedy wydawało się moją słabością, teraz jest siłą, a tamte oceny nigdy nie odzwierciedlały tego kim później zostałem. Powodzenia!

Łukasz podrzucił mi też film, który koniecznie obejrzyj. Wrzucam go na końcu tego tekstu.

„Nigdy nie pozwoliłem mojej szkole stanąć na drodze mojej edukacji.” Mark Twain

Cokolwiek zrobisz, jedno jest pewne. Nie pozwól sobie wmówić, że decyzja o wyborze studiów zaważy na całym Twoim życiu. Możesz źle trafić i źle zdecydować (nie pierwszy i nie ostatni raz w Twoim życiu), ale z każdej sytuacji wyniesiesz lekcję i doświadczenie. Nie szukając daleko przykładu – ja na 3 roku psychologii zorientowałam się, że nie chcę być po prostu psychologiem. Czy przegrałam życie? No jasne, że nie. Dokończyłam studia, a potem poszłam dalej, za tym co mnie na tamtą chwilę interesowało. To, że nie jestem teraz psychologiem nie oznacza, że zmarnowałam 5 lat życia.

Nie przygotowuj się do jednego zawodu, przygotuj się do życia

Coraz mniej, w kontekście przygotowania do wejścia na rynek pracy, mówi się o konkretnych zawodach. Raport „Future Work Skills 2020” przygotowany przez Institute for the Future dla Instytutu Badawczego Uniwersytetu w Phoenix pokazuje analizę kluczowych czynników, które na nowo ukształtują rzeczywistość pracy i określą kluczowe zawodowe kompetencje przyszłości. Celowo nie porusza się tu kwestii konkretnych zawodów przyszłości, bo liczne badania pokazały, że prognozy opisujące konkretne zawody i ich zapotrzebowanie na rynku pracy często były chybione. Zamiast skupiać się na zawodach, raport przedstawił konkretne kompetencje, które będą szczególnie pożądane w najbliższym dziesięcioleciu. Tłumaczenie raportu znajdziesz na tej stronie.

(Dziesięć umiejętności, krytycznych dla odniesienia sukcesu w przyszłości.)
Przecież wiesz, że studia nie zagwarantują ci pracy.

Bo… wiesz, prawda? Gdy ja byłam w liceum, istniało przekonanie, ze studia zagwarantują Ci łatwe wejście na rynek pracy i wyznaczą drogę Twojej kariery. Mówiono, że wybór kierunku powinien być przemyślany, sprawdzony, bo wybierasz go raz na całe życie. Jeśli wybierzesz źle, to ta decyzja wepchnie cię do złego pociągu, jadącego w złym kierunku i tak będziesz sobie jechać do końca życia. Straszne!

Jadąc tym pociągiem, zamiast cieszyć się, zastanawiałam się czy jadę w dobrym kierunku i w ogóle w jakim kierunku jadę. Gdyby mi ktoś wtedy powiedział, że trasa jest tak długa, że wymaga kilku przesiadek – i zaraz wysiądę na jednej stacji, mogę się przejść i wsiąść na zupełnie innej, żeby jechać dalej – byłoby mi łatwiej.

Skończyłam studia z psychologii. Skończyłam też studia podyplomowe z doradztwa edukacyjnego i doradztwa kariery. A nawet skończyłam szkołę coachingu. Od 7 lat pracuję w agencji marketingowej i przez większość tego czasu moderowałam profile na Facebooku, Instagramie czy YouTube. Byłam wolontariuszką w Stowarzyszeniu Zwierzęta Ludziom, Polskiej Akcji Humanitarnej i Legii Warszawa. Przeprowadziłam się do Kijowa, wstrzymując na rok wszystkie swoje aktywności warsztatowe i projektowe.

Czy jestem tylko psychologiem ze swoim gabinetem i kozetką? Nie.
Czy jestem tylko doradcą zawodowym w szkole? Nie.
Czy jestem tylko coachem i prowadzę sesje z klientami? Nie.
Czy w sumie to jestem nikim? Nie.

Robię dużo różnych rzeczy – czyli wszystko i nic?

Cała ta wiedza, doświadczenia, czas poświęcony tym aktywnościom tworzą mnie. W każdym z tych miejsc zebrałam nowe doświadczenie i wspierałam rozwój wszystkich kompetencji wymienionych we wspomnianym raporcie. Wybranie ścieżki – jedne studia, jedna praca – nie czyni nikogo lepszym. Tak, jak wybranie kilku niezwiązanych ze sobą ścieżek i kilku kierunków kariery nie czyni kogoś gorszym. Wszystko zależy od ciebie, czego potrzebujesz i chcesz od życia. Nie obwiniaj się jednak, że nie wiesz, w którym kierunku idziesz. Niech ta niewiedza Cię nie ogranicza.

Jeszcze wiele razy nie będziesz wiedzieć co dalej robić i to jest normalne.

Ucz się, szukaj, sprawdzaj, dowiaduj się, zapamiętuj. Poznawaj, bierz, dawaj, miej wątpliwości, rozwiewaj wątpliwości, miej swoje zdanie i inspiruj się zdaniem innych. Nie martw się, że nie wiesz. Nie musisz. Wsiądź w swój pociąg i zobacz gdzie jedziesz. Będzie słabo? Wysiądź, spójrz na rozkład i wybierz kolejny cel.

I posłuchaj jego.
„…wystarczy, że odpowiesz sobie na jedno zajebiście, ale to zajebiście, ważne pytanie: co lubię w życiu robić. A potem zacznij to robić.„ Laska z Polski.

To, właśnie to wszystko, powiedziałabym sobie na chwilę przed maturą. Nie po to, żeby zmienić plany, ale po to, żeby wyluzować.

A tu obiecany film.

What if Money Was No Object / Co jeśli pieniądze nie byłyby celem? – Alan Watts napisy PL

2 Comments

  1. Niezmiernie przydatny materiał dla młodzieży będącej na różnych etapach swojej edukacji, zwłaszcza tam gdzie należy dokonywać wyborów. Polecam również materiał rodzicom, aby mieli odwagę akceptować wybory swoich dzieci, nawet wtedy gdy nie zawsze odpowiadają ambicjom rodziców. Szkoda, że takich podpowiedzi nie miała młodzież 5-10-15 i więcej lat temu. Na pewno mniej by było rozczarowań, nietrafionych decyzji i stresów. Czekam na następne odcinki „odpowiedzi i przecieków”

    1. Bardzo dziękuję za komentarz. Dokładnie, chciałabym, rodzice bez lęku i zdenerwowania patrzyli na decyzje swoich dorosłych dzieci. I wspierali je w tych wyborach.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *